Signalen en vormen van ouderenmishandeling

De verzamelde signalen moeten worden gezien als een richtlijn van signalen die voor kunnen komen. Niet alle slachtoffers laten dezelfde signalen zien of in dezelfde mate. Wees u bewust van het feit dat deze kenmerken/signalen ook kunnen voorkomen bij allerlei andere soorten problematiek. Bij twijfel is het altijd mogelijk te bellen voor overleg met Veilig Thuis.

Signalen van mogelijke ouderenmishandeling

  • De oudere krijgt niet de gelegenheid met de professional te spreken zonder aanwezigheid van de vermoedelijke pleger.
  • De verzorging en huishouding van de oudere laten sporen van verwaarlozing zien.
  • De oudere heeft (vage) lichamelijke en psychische klachten.
  • De oudere maakt een niet te verklaren depressieve en/of angstige indruk.
  • De oudere geeft onsamenhangende of tegenstrijdige verklaringen voor verwondingen.
  • De oudere heeft een mantelzorger waarbij signalen van overbelasting en/of ontsporing van de mantelzorg te zien zijn.
  • De oudere bagatelliseert gedrag van de mantelzorger.
  • De oudere wordt belemmerd in contacten met omgeving / professionals.
  • Er verdwijnen om onduidelijke redenen spullen of geld.
  • Toenemend aantal schuldeisers.

Signalen van overbelasting bij de mantelzorger

  • De mantelzorger is oververmoeid, uitgeput.
  • De mantelzorger heeft last van slaapproblemen.
  • De mantelzorger uit zich in somberheid, depressie.
  • De mantelzorger komt gejaagd over, kan niet meer goed loslaten.
  • De mantelzorger heeft geen of weinig tijd voor zichzelf of iets anders.
  • De mantelzorger verwaarloost andere taken en plichten (werk, school, vrije tijd, familie, vrienden).
  • De mantelzorger klaagt in bedekte termen.
  • De mantelzorger ervaart een gevoel van machteloosheid, uitzichtloosheid, of van zich klem voelen zitten.
  • De mantelzorger gaat (steeds weer) over zijn eigen grenzen heen
  • De mantelzorger opereert in trance en is taakgericht in plaats van gericht op de behoefte van degene waarvoor hij zorgt. Hierdoor kan hij mogelijk geen heldere blik meer hebben op de problemen
  • Er is geen contact meer mogelijk met degene waar de mantelzorger voor zorgt waardoor de band verminderd.
  • De mantelzorger is continu bezig om alles snel af te halen en heeft geen oog meer voor de persoonlijke kant.

Signalen van ontsporing van de mantelzorger

  • De mantelzorger kan geen kritiek horen op zijn eigen handelen of over degene waar hij voor zorgt
  • De mantelzorger toont zich onverschillig voor het wel en wee van de oudere.
  • De mantelzorger is openlijk onverschillig naar de oudere.
  • De mantelzorger vertoont openlijk verbaal geweld in aanwezigheid van de professional, zoals schelden, schreeuwen, afsnauwen, of de professional hoort van de omgeving dat er veel gescholden en geschreeuwd wordt wanneer er geen professionals zijn.
  • De mantelzorger spreekt zeer negatief over de oudere.
  • De mantelzorger probeert hulpverlener buiten de deur te houden, ontwijkt vragen.
  • De professional krijgt de oudere nooit alleen te spreken.
  • De oudere wordt bewust geïsoleerd, de mantelzorger probeert de professional buiten de deur te houden of om de tuin te leiden.

Sta altijd stil bij de context van de signalen

  • Is er sprake van een (toegenomen) afhankelijkheid van de oudere? Zo ja, waardoor?
  • Is er sprake van een (toegenomen) belasting van de verzorger? Zo ja, waardoor?
  • Zijn er andere problemen waardoor de signalen zich voordoen?